Bank sam dzwoni z propozycją konsolidacji, kusząc niższą ratą i jednym kredytem zamiast kilku, ale robi to we własnym interesie. Nowy kredyt spłaca stare umowy, w których bank często popełnił błędy dające prawo do sankcji kredytu darmowego, a po roku od tej spłaty prawo do sankcji przy starych umowach wygasa. Dlatego zanim podpiszesz konsolidację, a także wtedy, gdy podpisałeś ją niedawno, sprawdź stare umowy.
Po co bank proponuje konsolidację
Starsze umowy kredytów gotówkowych często mają wady: źle podane RRSO, odsetki naliczane od prowizji i ubezpieczenia, niejasne warunki zmiany opłat. Każda taka umowa to dla banku ryzyko, że klient skorzysta z sankcji kredytu darmowego. Art. 45 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim stanowi:
„(...) konsument, po złożeniu kredytodawcy pisemnego oświadczenia, zwraca kredyt bez odsetek i innych kosztów kredytu należnych kredytodawcy w terminie i w sposób ustalony w umowie."
W praktyce klient oddaje bankowi sam kapitał, a odsetki, prowizję i pozostałe koszty bank musi mu zwrócić. Żeby z tego skorzystać, trzeba złożyć oświadczenie.
Konsolidacja to ryzyko dla banku zamyka. Nowy kredyt spłaca wadliwe umowy, które od tego dnia są formalnie wykonane, a w ich miejsce bank daje nową umowę, zwykle przygotowaną staranniej. Klient dostaje niższą ratę, a bank pozbywa się umów, za które mógłby oddać wszystkie odsetki i koszty.
Stare kredyty: masz na nie rok
Art. 45 ust. 5 ustawy stanowi:
„Uprawnienie, o którym mowa w ust. 1, wygasa po upływie roku od dnia wykonania umowy."
Termin liczy się od dnia, w którym konsolidacja spłaciła stare kredyty. Wiele osób o tym nie wie, bo w ich odczuciu umowa trwa dalej, a zmieniły się tylko jej warunki. Po upływie tego roku sankcja przy starych umowach już nie przysługuje, nawet jeśli miały błędy. Często to właśnie w nich leży największa kwota do odzyskania.
Stare kredyty zostały przy tym spłacone przed terminem, więc bank powinien też oddać część ich kosztów na podstawie art. 49 ustawy. Czym ten zwrot różni się od sankcji, wyjaśniamy w artykule Wcześniejsza spłata kredytu: jaki zwrot Ci się należy, a kiedy więcej daje sankcja kredytu darmowego.
Nowa umowa też może mieć błędy
Dla ustawy kredyt konsolidacyjny jest zwykłym kredytem konsumenckim. Bank musi w nim podać te same informacje co przy każdym kredycie gotówkowym: całkowitą kwotę kredytu, całkowity koszt, RRSO oraz warunki zmiany opłat. Staranniej przygotowana umowa nie oznacza umowy bez wad.
Kwoty w konsolidacji są zwykle wyższe niż przy zwykłej pożyczce, a okres spłaty dłuższy. Prowizja i ubezpieczenie najczęściej nie są płacone z góry, tylko doliczane do kredytu, więc bank pobiera odsetki także od nich przez cały okres umowy. Właśnie tego dotyczył wyrok TSUE z 23 kwietnia 2026 roku w sprawie C-744/24, o którym pisaliśmy w artykule TSUE C-744/24: bank nie może naliczać odsetek od kosztów kredytu.
Przy umowie konsolidacyjnej, którą nadal spłacasz, uprawnienie do sankcji nie wygasa. Możesz z niego skorzystać w każdej chwili, a jeśli sprawa trafi do sądu, sąd może w trakcie procesu udzielić zabezpieczenia i obniżyć Twoją ratę. Więcej przeczytasz na stronie sankcja kredytu darmowego przy kredycie aktywnym.
Kwota wypłacona to nie tylko gotówka na konto
Przy samodzielnym liczeniu tu pojawia się najwięcej pomyłek. Art. 5 pkt 7 ustawy brzmi:
„całkowita kwota kredytu - maksymalna kwota wszystkich środków pieniężnych nieobejmujących kredytowanych kosztów kredytu, które kredytodawca udostępnia konsumentowi na podstawie umowy o kredyt (...)"
W konsolidacji bank udostępnia Ci pieniądze na dwa sposoby. Część przelewa do innych banków na spłatę starych kredytów, a resztę wypłaca na Twoje konto. Obie części składają się na kwotę wypłaconą. Przykład: konsolidacja spłaca 100 000 zł starych kredytów i daje 2 000 zł gotówki. Kwota wypłacona wynosi wtedy 102 000 zł, a nie 2 000 zł.
Jeśli w kalkulatorze wpiszesz samą gotówkę, wynik będzie fałszywy. Dlatego przy konsolidacji najlepiej załączyć umowę, a brakujące dane uzupełnimy sami.
Co przygotować
Stare umowy, które konsolidacja spłaciła. Jeśli ich nie masz, możesz poprosić bank o kopie.
Dokument z datą spłaty starych kredytów, na przykład zaświadczenie z banku albo potwierdzenie przelewu.
Umowę konsolidacyjną razem z załącznikami, przede wszystkim z harmonogramem spłaty.
Informację, czy kredyt konsolidacyjny nadal spłacasz, czy jest już spłacony.
Konsolidacja w Twoim banku
Szczegóły dla poszczególnych banków znajdziesz na stronach: Citi Handlowy, Santander, Millennium, ING, Credit Agricole, PKO BP, Pekao, mBank, BNP Paribas oraz Alior.
Sprawdź swoją konsolidację
Wypełnij kalkulator, a w minutę zobaczysz szacunkową korzyść. Jeśli załączysz umowę, sprawdzimy ją bezpłatnie i odpowiemy z dokładnym wyliczeniem i ofertą prowadzenia sprawy. Przy konsolidacji dołącz także stare umowy, jeśli je masz.